Lepkość, normy i wymiana: wszystko, co musisz wiedzieć o oleju silnikowym

0
27
jak wybrać olej silnikowy

Olej silnikowy ma absolutnie kluczowe znaczenie dla prawidłowego działania samochodu. Nie chodzi tylko o lepkość czy specyfikację zalecaną przez producenta, ale także o regularne wymiany, które mają duży wpływ na żywotność silnika. Jak poznać swój olej i na co zwracać uwagę, dowiesz się z naszego artykułu.

Dlaczego olej silnikowy jest tak ważny?

Olej silnikowy pełni w silniku kilka istotnych ról. Jego główną funkcją jest smarowanie i utrzymywanie płynnej pracy wszystkich ruchomych części. Pomaga również rozprowadzać i rozpraszać ciepło, co częściowo chłodzi silnik, a także oczyszcza go z brudu i osadów.

Odgrywa również ważną rolę w określaniu luzów i uszczelnień – na przykład między tłokami i pierścieniami poruszającymi się w cylindrach. Wreszcie, chroni wewnętrzne części silnika przed korozją.

Gdybyśmy mieli zagłębić się w szczegóły, znaleźlibyśmy jeszcze więcej funkcji oleju, ale już ten podstawowy fakt pokazuje, że bez niego silnik nie mógłby prawidłowo funkcjonować.

Co oznacza lepkość oleju silnikowego?

Lepkość oleju silnikowego wyraża to, jak „gęsty” jest olej w określonych warunkach. Mówiąc prościej – im wyższa lepkość, tym olej jest gęstszy i odwrotnie.

Oleje są zwykle określane dwiema liczbami, z literą „W” (od angielskiego słowa winter ) po pierwszej.

  • Pierwsza liczba określa właściwości oleju w niskich temperaturach. Im jest ona mniejsza, tym łatwiej i lepiej olej przepływa podczas zimowych rozruchów i tym szybciej dociera do wszystkich części silnika.
  • Druga liczba oznacza lepkość w wysokich temperaturach pracy, czyli zdolność oleju do ochrony silnika pod obciążeniem i utrzymania stabilnego filmu smarnego.

Dlaczego normy oleju silnikowego są ważne?

Norma oleju silnikowego jest równie ważna jak jego lepkość, choć wielu kierowców często ją pomija. Tymczasem to właśnie norma decyduje o tym, czy olej spełnia wymagania w zakresie ochrony silnika, trwałości i limitów emisji.

Każdy olej może spełniać więcej niż jedną normę w tym samym czasie, dlatego zawsze ważne jest, aby postępować zgodnie z zaleceniami producenta samochodu i wybrać olej, który spełnia określoną specyfikację.

W szczególności wyróżniamy następujące rodzaje oznaczeń: SAE, API, ACEA i inne.

API i ACEA

Oznaczenia te wyrażają wydajność i cechy jakościowe oleju – na przykład jego odporność na tworzenie się osadów, ochronę przed zużyciem, wpływ na zużycie paliwa lub odporność na utlenianie.

API (American Petroleum Institute) rozróżnia oleje do różnych typów silników:

ACEA (Association des Constructeurs Européens d'Automobiles) ocenia wydajność oleju zgodnie z normami europejskimi i wymaganiami producentów samochodów. Oleje są następnie kategoryzowane, na przykład ACEA C4 (olej odpowiedni do nowoczesnych silników z filtrami cząstek stałych i dodatkami niskopopiołowymi).

SAE

Oznaczenie SAE (Society of Automotive Engineers) określa klasę lepkości oleju, tj. jak dobrze olej przepływa w różnych temperaturach.

Na przykład dla oleju 5W-40:

  • numer 5W(zimowy) mówi, że olej pozostaje wystarczająco płynny nawet w niskich temperaturach zimowych, dzięki czemu silnik będzie szybko przepłukiwany po uruchomieniu,
  • liczba 40 wskazuje lepkość w wyższych temperaturach roboczych i zapewnia odpowiednią ochronę silnika pod obciążeniem.

Producent OEM

Oprócz lepkości i ogólnych norm (API, ACEA), producenci samochodów ustalają również własne, bardziej precyzyjne specyfikacje olejów – tzw. normy OEM. Specyfikacje te zdecydowanie nie powinny być pomijane, ponieważ zapewniają one dokładne dopasowanie oleju do konstrukcji konkretnego silnika.

  • Dla silnika 1.5 dCi – 66 kW (np. Renault Duster z DPF) zalecaną normą jest Renault RN0720.
  • W przypadku Skody Octavii II 1.9 TDI-PD 77 kW bez filtra DPF stosowana jest specyfikacja VW 505.01 lub VW 507.01.

Specyfikacje te można znaleźć w instrukcji obsługi lub serwisowej albo w programach diagnostycznych (np. Wurth). Kluczowe znaczenie mają specyfikacje OEM – olej musi spełniać zarówno normę zalecaną przez producenta, jak i zalecaną lepkość.

Co zrobić, jeśli na liście znajduje się kilka lepkości oleju?

Czasami producent dopuszcza kilka lepkości, na przykład 5W-30 lub 5W-40. W takim przypadku najlepiej jest kierować się tym, co było ostatnio używane w samochodzie, aby silnik „przyzwyczaił się” do lepkości i utrzymywał te same warunki smarowania.

Decyzja często zależy od temperatury otoczenia i sposobu użytkowania samochodu:

  • 5W-30 jest rzadszy, co oznacza łatwiejszy rozruch zimą i niższe zużycie paliwa.
  • 5W-40 jest gęstszy w wyższych temperaturach i może lepiej chronić silnik przy większych obciążeniach lub w gorącym klimacie.

Jeśli chodzi o mieszanie olejów o różnych lepkościach, jest to możliwe w sytuacjach awaryjnych, ale nie jest to idealne rozwiązanie. Jeśli trzeba uzupełnić olej, można zmieszać 5W-30 z 5W-40, ale przy następnej wymianie zaleca się stosowanie tylko jednej lepkości zalecanej przez producenta.

Jakie ryzyko wiąże się z nieprzestrzeganiem normy oleju silnikowego OEM?

Jeśli olej nie spełnia specyfikacji zalecanej przez producenta silnika, może nie działać tak dobrze, jak powinien. Może to prowadzić do szeregu problemów – od zwiększonego gromadzenia się nagaru i gorszej ochrony przed zużyciem, po zwiększone zużycie paliwa lub skróconą żywotność silnika.

Dlatego zawsze najlepiej jest używać oleju, który dokładnie odpowiada specyfikacji OEM producenta. Jest to jedyny sposób, aby upewnić się, że olej poradzi sobie z warunkami, dla których silnik został zaprojektowany.

Skąd mam wiedzieć, ile i jaki rodzaj oleju znajduje się w moim samochodzie?

To bardzo dobre i ważne pytanie. Istnieje kilka sposobów na uzyskanie tych informacji:

  • Informacje można znaleźć na forach dyskusyjnych poświęconych konkretnym markom i modelom.
  • Niektóre sklepy internetowe mają inteligentne wyszukiwarki, które zalecają odpowiedni olej po wprowadzeniu typu samochodu.
  • Zawsze możesz skontaktować się z autoryzowanym centrum serwisowym, gdzie podadzą Ci dokładną specyfikację zgodnie ze standardami OEM.
  • Informacje te zwykle znajdują się również na etykiecie serwisowej po wymianie oleju – zwykle przyklejonej pod maską lub na ramie drzwi.
  • Pomocna może być również książka serwisowa, choć nie zawsze zawiera ona szczegółowy zapis użytego oleju.

Najbezpieczniej jest zawsze trzymać się zaleceń producenta i oficjalnych źródeł.

wymiana oleju silnikowego

Co z interwałami o długiej żywotności?

Długie okresy między wymianami oleju są obecnie powszechną praktyką, zwłaszcza w autoryzowanych warsztatach. Zasadniczo jest to wydłużony okres między wymianami, często do 30 000 km lub 2 lat.

Jednak to każdy kierowca decyduje, czy zaakceptuje ten system. Wielu kierowców preferuje częstsze wymiany oleju, na przykład po przejechaniu 10 000-15 000 km lub raz w roku. Argumentują to tym, że silnik jest lepiej chroniony, istnieje mniejsze ryzyko powstawania osadów, a ogólna żywotność jednostki jest dłuższa.

Oczywiście nowoczesne oleje i silniki są budowane z myślą o dłuższych interwałach i niektórzy mogą argumentować, że wcześniejsze zmiany są niepotrzebne. Pytanie jednak, czy warto ryzykować – regularna wymiana oleju to inwestycja, która zwraca się w postaci niezawodności silnika.

Czy cena oleju silnikowego decyduje o jego jakości?

To dość często zadawane pytanie, a odpowiedź brzmi: zazwyczaj nie. Wyższa cena oleju nie oznacza automatycznie wyższej jakości. Kluczem jest to, że olej spełnia specyfikację OEM producenta silnika.

Nie trzeba więc sięgać po najdroższy produkt na rynku. Trzymając sięsprawdzonych marek i właściwej specyfikacji, zrobisz dla swojego silnika to, co najlepsze. Renomowani producenci oferują oleje w różnych przedziałach cenowych, zachowując przy tym wysoką jakość.

Niektóre ze sprawdzonych marek to Total Quartz, Mannol, Pemco, Petronas, Orlen, Elf, Mobil, Q8 i inne. Wybór zależy od preferencji, ale w przypadku tych producentów praktycznie nie sposób się pomylić.

Czy dobrym pomysłem jest przechowywanie w samochodzie oleju uzupełniającego?

Tak, szczególnie w starszych samochodach jest to bardzo ważne, ale uwaga, potrzeba uzupełnienia może pojawić się również w zupełnie nowych samochodach, na przykład w przypadku niewielkiego zewnętrznego wycieku oleju. Nigdy nie ryzykuj jazdy z niewystarczającą ilością oleju, ponieważ nawet krótka jazda na sucho może poważnie uszkodzić silnik.

Podczas gdy wiele samochodów nie zużywa oleju między wymianami, wszystko może się zdarzyć – przepalona uszczelka, luźny przewód lub po prostu subtelny wyciek. Dlatego też rozsądnie jest mieć przy sobie co najmniej 1 litr oleju o odpowiedniej specyfikacji, aby mieć pewność, że można uzupełnić jego poziom w sytuacji awaryjnej.

Chociaż obecnie olej można kupić na prawie każdej stacji benzynowej, mogą wystąpić sytuacje, w których nie będzie to możliwe i wtedy przydaje się własny zapas.

Czy podczas wymiany oleju konieczna jest wymiana filtra oleju?

Absolutnie tak! Filtr oleju jest integralną częścią układu smarowania, ponieważ zatrzymuje brud i osady, które w przeciwnym razie krążyłyby w silniku. Jeśli pozostawiłbyś stary filtr podczas uzupełniania oleju, wszystkie zebrane zanieczyszczenia przedostałyby się z powrotem do świeżego oleju.

Ponadto zużyty filtr traci swoją skuteczność, może ulec częściowemu zatkaniu, a w skrajnych przypadkach nawet awarii. W takiej sytuacji zamiast chronić, stałby się zagrożeniem dla samego silnika.

Co powinienem zrobić, jeśli nie wiem, jaki olej jest w samochodzie, ale muszę go jak najszybciej uzupełnić?

Jeśli znajdziesz się w sytuacji, w której nie znasz dokładnego rodzaju oleju w swoim samochodzie (brak dostępu do informacji, brak etykiety pod maską i brak możliwości zweryfikowania specyfikacji OEM), może to stanowić problem, zwłaszcza w przypadku nowszych i bardziej złożonych silników.

Ogólnie rzecz biorąc, najczęściej stosowaną lepkością jest 5W-30, ale niekoniecznie oznacza to, że jest ona odpowiednia dla danego silnika.

Jeśli jednak nie ma innego rozwiązania i konieczne jest kontynuowanie jazdy, to ma ona zastosowanie:

  • Lepiej uzupełnić jakikolwiek olej silnikowy, niż jeździć z pustym silnikiem. Całkowity brak oleju oznacza szybkie i śmiertelne zniszczenie silnika.
  • Ryzyko związane z używaniem „niewłaściwego” oleju zależy od tego , jak bardzo różni się on od zalecanego oleju i jak długo nim jeździsz, silnik może mieć większe zużycie, gorsze smarowanie lub mogą tworzyć się osady.
jak wybrać olej silnikowy

Czy dodawanie dodatków i uszlachetniaczy do oleju to dobry pomysł?

Jeśli silnik jest w dobrym stanie i używasz właściwego oleju zalecanego przez producenta, dodatki nie są potrzebne. W rzeczywistości nowoczesne oleje zawierają już wszystkie niezbędne dodatki bezpośrednio od producenta – zapewniając smarowanie, ochronę przed zużyciem, czystość i stabilność oleju.

Na rynku dostępne są jednak różne specjalne dodatki, np:

  • produkty uszczelniające niewielkie wycieki oleju
  • dodatki zmniejszające dymienie i zwęglanie cylindrów,
  • środki do czyszczenia silnika.

W niektórych przypadkach mogą one przynieść częściowy efekt, ale tylko wtedy, gdy jest to niewielki problem. Masywna utrata oleju lub poważna usterka nie zostaną rozwiązane przez dodatki.

Szczególną ostrożność należy zachować przy płukaniu silnika. Jeśli samochód ma duży przebieg i nigdy nie był w nim używany podobny produkt, wypłukiwany węgiel może zatkać kanały smarowania i spowodować śmiertelne uszkodzenia. Dlatego w przypadku starszych silników lepiej pominąć płukanie.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj